Logo du portail Kultura Paryska 19 mai 2019

Les années les plus importantes

27 juillet 1906 Naissance à Minsk Litewski de Jerzy Giedroyc, l'ainé des trois fils d'Ignacy Giedroyc et Franciszka, née Starzycka.
1909 Naissance de son frère Zygmunt.
1916
Les parents envoient Jerzy faire ses études à Moscou au Collège du Comité Polonais; il loge dans une chambre en ville.
1917 Après la Révolution de février, à la fin de l'année scolaire, il rentre à Minsk. Il étudie alors au collège de Polska Macierz Szkolna (Organisation patriotique des Ecoles polonaises).
1918  La famille déménage probablement en été, à Varsovie. Jerzy poursuit sa scolarité au Collège-Lycée Jan Zamoyski.
1920  S'engage à 14 ans, dans l'Armée Polonaise pendant la guerre polono-russe en tant que volontaire, et sert de télégraphiste à l'Etat major du Premier district militaire de Varsovie.
1922  Naissance de son jeune frère Henryk.
1924 S'inscrit à la faculté de droit de l'Université de Varsovie. Il terminera ses études en 1929. A l'université il participe activement à la corporation étudiante Patria et au mouvement inter-corporatif.
1926 Lors du coup d'état du maréchal Piłsudski, en tant que membre de Patria, il prend d'abord le parti du gouvernement, puis change d'avis.
1928 Adhère à l'organisation Myśl Mocarstwowa (Pensée impériale) et devient rédacteur en chef du journal Dzień Akademicki (Jour Universitaire), supplément du journal Dzień Polski (Jour de Pologne). Travaille au service de presse du Conseil des Ministres.
1929 Commence des études d'histoire à l'Université de Varsovie.
1930 Obtient le poste de secrétaire du ministre de l'agriculture Leon Janta-Połczyński. Dirige la rédaction du premier numéro du trimestriel Wschód (L'Est).
1931 Epouse Tatiana Schvetzoff et emménage avec elle dans un appartement de la rue Brzozowa.
Devient rédacteur en chef du supplément du journal Dzień Polski (Jour de Pologne) dont la nouvelle formule s'appellera Bunt Młodych (La Révolte des jeunes).
1932 En  automne de cette année Giedroyc s'émancipe de son journal Bunt Młodych (La Révolte des jeunes), et de l'organisation Myśl Mocarstwowa (Pensée Impériale).
1933  Entre au Conseil Suprême de l'Union des Organisations Politiques Conservatrices, comme représentant du Parti de la Droite Nationale, dirigé par Janusz Radziwiłł. Bunt Młodych devient indépendant et bihebdomadaire.
1934 Roger Raczyński, vice-ministre, est le nouveau supérieur hiérarchique de Jerzy Giedroyc au Ministère de l'Agriculture.
1935 En fin d'année, Giedroyc démissionne du Ministère de l'Agriculture.
1936 Prend son nouveau poste au Ministère de l'Industrie et du Commerce.
1937 Bunt Młodych (La Révolte des Jeunes) change de formule et prend le nom de Polityka (La Politique).
1938 Polityka publie sa Déclaration de principes intitulée "L'Idée impériale polonaise". 
1939 Nommé chef de département au Ministère de L'Industrie et du Commerce. Se rend à l'Exposition Universelle de New York sur le transatlantique MS Batory. Polityka devient hebdomadaire.
5 septembre: Giedroyc est évacué de Varsovie. Durant l'évacuation vers la frontière roumaine, il rédige le bulletin Ostatnie Telegramy (Derniers Télégrammes).
18 septembre: Traverse la frontière avec la Roumanie. Son frère Henryk et sa femme Tatiana l'accompagnent.
24 septembre: A Bucarest, est nommé secrétaire particulier de l'ambassadeur Roger Raczyński.
1940 Rencontre avec un envoyé spécial de l'Abwehr. Accusé de corruption, dans "L'affaire pénale Jerzy Giedroyc et ses camarades", puis innocenté.
4 novembre: Evacuation de l'ambassade de Pologne; Giedroyc reste à Bucarest où il dirige le Bureau polonais de l'ambassade du Chili.
1941  Est évacué à Istanbul avec l'aide de diplomates anglais.
12 avril: Arrivée à Jaffa en Palestine. Jerzy et son frère Henryk rejoignent la Brigade indépendante de chasseurs des Carpates; ils sont affectés au service des transports.
26 août: Se trouve à Tobrouk ville libyenne assiégée, où il dirige un magasin-cantine mis en place par la NAAFI (Navy Army air Force Institutes).
Participe à la rédaction du journal du service des transports de la Brigade indépendante de chasseurs des Carpates: Przy kierownicy w Tobruku (Au volant à Tobrouk).
1942 Stationne à Gazala, en Cyrénaïque, et à Alexandrie. Il est envoyé à Mossoul, en Irak.
1943 Suite à sa rencontre avec  Joseph Czapski, il se retrouve dans l'entourage du général Anders et travaille désormais au Service d'information et d'éducation de l'Armée Polonaise de l'Est. Devient chef du département de la Presse et des Editions militaires. Réforme le journal Orzeł Biały (Aigle blanc) et édite Dziennik Żołnierza APW (Journal du Soldat de l' Armée Polonaise de l'Est). Fait la connaissance de Zofia Hertz et de Juliusz Mieroszewski (ses futurs proches collaborateurs à Kultura). Est nommé officier de la propagande.
1944 Jerzy Giedroyc débarque à Tarente, en Italie, où il combat à présent dans le 2ème Corps de l'Armée polonaise. Il passe 15 jours en prison pour avoir publié dans le journal Orzeł Biały (Aigle Blanc), un article Libia a Cassino (La Libye et le Mont Cassin) dans lequel il ose comparer les deux batailles. Démission du poste de Chef du Département de la Presse et des Editions militaires.
1945 Devient officier chargé d'éducation au Centre de formation des blindés à Gallipoli. Part à Londres sur ordre du général Anders.
1946  Fondation à Rome de l'Institut Littéraire par le Chef de l'Etat major de l'armée polonaise, en accord avec le gouvernement polonais à Londres. Jerzy Giedroyc nommé directeur de l'Institut par le général Anders.
1947 À Rome, parait le premier numéro de la revue Kultura sous la rédaction de Jerzy Giedroyc et de Gustaw Herling-Grudziński. L'Institut Littéraire déménage en France.
1948  Démobilisation de Jerzy Giedroyc et ses collaborateurs de l'Institut Littéraire, jusqu'alors militaires.
1950 Diffusion de Kultura interdite en Pologne.
1951 Czesław Miłosz, alors diplomate communiste, "choisit la liberté". Pendant plus d'un an, il habite dans la maison de Kultura.
Henryk Giedroyc rejoint l'équipe de Kultura.
1954 Appel à contribution lancé auprès des lecteurs pour aider l'Institut Littéraire à acheter son nouveau siège. L'Institut emménage dans une maison au 91, avenue de Poissy, à la frontière entre Maisons Laffitte et Le Mesnil-le-Roi.
1961 Jerzy Giedroyc voyage aux Etats-Unis.
1962 Parution du premier numéro de Cahiers Historiques; entre 1962 et l'an 2000, année de sa mort, Jerzy Giedroyc aura édité 133 numéros de cette revue.
1966 Henryk Giedroyc, le jeune frère de Jerzy, épouse Leda Pasquali.
1969 Witold Gombrowicz meurt à Vence. Deux mois plus tard, à Berne, meurt Jerzy Stempowski.
1973 Mort de Zygmunt Giedroyc, l'autre frère de Jerzy resté en Pologne.
1974 Jerzy Giedroyc rencontre Alexandre Soljenitsyne à Zurich et obtient son accord pour "L'Archipel du Goulag".  
J. Giedroyc, J. Czapski et G. Herling-Grudziński entrent au comité de rédaction de la revue de l'émigration russe Kontinient (Continent), fondée par l’écrivain Vladimir Maximov.
1975 Entretien de Jerzy Giedroyc avec la rédaction de la revue polonaise de Londres "Aneks", entretien qui, selon sa volonté, ne sera publié qu'en 1986.
1976 Juliusz Mieroszewski, le plus proche collaborateur du Rédacteur, meurt à Londres.
1977 Giedroyc publie la "Déclaration sur la question ukrainienne", cosignée, à son initiative, par des émigrés polonais, tchèques, russes et hongrois.
1979  Mort de Zygmunt Hertz.
1980 L'hebdomadaire "Le Point" publie un entretien avec Jerzy Giedroyc sur "les événements du mois d'août" de cette année-là en Pologne, qui ont conduit à la création de "Solidarność".
1985 Dans le numéro 459 de Kultura, Jerzy Giedroyc déclare : /.../ "je n'ai jamais cherché et je ne cherche pas de successeur ni de remplaçant; malgré mon âge avancé je n'ai pas l'intention de mourir tout de suite, car je crois avoir encore beaucoup de choses à faire".
1986 Le 8 octobre, dans l'hebdomadaire clandestin de Varsovie, Tygodnik Mazowsze (Hebdomadaire de Mazovie), parait un entretien avec Jerzy Giedroyc, à l'occasion du 40ème anniversaire de l'Institut Littéraire.  
1988  Rencontre avec Lech Wałęsa au "Centre du Dialogue", lieu culturel dirigé par  les frères marianistes polonais à Paris.
1989 Giedroyc reçoit le prix de la section polonaise du PEN club pour "contributions exceptionnelles apportées à la littérature polonaise".
1990 Il refuse le diplôme du mérite pour la promotion de la culture polonaise à l'étranger.
1991 A la Bibliothèque polonaise de Paris, Jerzy Giedroyc reçoit de l'Université Jagellonne de Cracovie, son premier titre de Docteur Honoris causa.
1994 Le Rédacteur refuse "L'Ordre de l'Aigle blanc", la plus haute distinction polonaise.
1995 Jerzy Giedroyc participe à la promotion du livre Autobiografia na cztery ręce (Autobiographie à quatre mains), co-écrite avec Krzysztof Pomian. Sa correspondance avec Constantin Jeleński est publiée dans la collection "Archives Kultura".
1996 Le président de la République de Pologne A. Kwaśniewski lui rend visite.
Jerzy Giedroyc est décoré de la Croix d'officier de la Légion d’honneur.
1997 Giedroyc reçoit des mains d'Algierdas Brazauskas, président de la République de Lituanie, le titre de citoyen d'honneur de ce pays.
Publication de sa correspondance avec l'écrivain Andrzej Bobkowski.
1998 Le Président d'Ukraine, Leonid Koutchma, le décore de l'Ordre national du Mérite de troisième degré. La Lituanie lui attribue l'Ordre de Gediminas. Publication de sa correspondance avec Jerzy Stempowski.
1999 Publication de la correspondance avec Juliusz Mieroszewski.
2000 Le Rédacteur répond aux questions d'internautes polonais  durant un chat sur le portail Onet. Le 14 septembre Jerzy Giedroyc meurt à Maisons-Laffitte à l'âge de 94 ans. Il est enterré au cimetière du Mesnil-le-Roi.
En novembre de l'an 2000, parait le dernier numéro de Kultura (10/637).

Jerzy Giedroyc
Zapis czatu z Redaktorem w Onecie - 11 sierpnia 2000 r.

Wstęp, czyli kto to wymyślił
Pomysłodawcą i inicjatorem wprowadzenia Redaktora w świat bezpośredniej komunikacji internetowej był krakowski dziennikarz Andrzej E. Grabowski. To on zorganizował i poprowadził tę pionierską i niestety ostatnią rozmowę Jerzego Giedroycia z polskimi internautami. Wypada tu poświęcić mu kilka zdań.
Andrzej E. Grabowski skończył polonistykę w Uniwersytecie Jagiellońskim. Na początku lat 90. był współtwórcą i redaktorem naczelnym krakowskiego oddziału Gazety Wyborczej, później pracował m.in. w "Oficynie Literackiej", a pracując w Onecie uruchomił pierwszą w historii sieci stronę, poświęconą Instytutowi Literackiemu. W natępnych latach stworzył serwis Diapazon.pl, uważany za najpoważniejsze w tamtych latach polskie medium poświęcone jazzowi. Zmarł w Krakowie w listopadzie 2009 roku, miał 52 lata.
O przygotowaniach do czatu, o jego przebiegu i kulisach Grabowski tak pisał zaraz po śmierci Redaktora:
"Ogarnął mnie wielki osobisty smutek, gdy dowiedziałem się o śmierci Jerzego Giedroycia. Był on tym bardziej szczególny, gdyż miesiąc wcześniej zrealizowałem swoje wielkie marzenie związane z Osobą Redaktora. (...).Gdy tylko zjawisko tzw. czatów, czyli rozmów z ciekawymi ludźmi za pośrednictwem Internetu, stawało się coraz popularniejsze, rozpocząłem starania, by namówić Redaktora do takiej formy wypowiedzi. Przez długi okres nie było jednoznacznie pozytywnej reakcji, aż otrzymałem pocztą elektroniczną następujący list:
Szanowny Panie
Potwierdzam datę 11-go sierpnia o godz. 12-ej w Maisons Laffitte dla odbycia rozmowy za pośrednictwem Internetu. Proponuję również spotkanie w przeddzień, tj. o godz. 17ej dla omówienia przebiegu spotkania, gdyż w tych sprawach jestem kompletnym ignorantem.
Łączę najlepsze pozdrowienia.
Jerzy Giedroyc
A zatem szansa na rozmowę Redaktora z internautami okazała się realna! (...) Gdy 10 sierpnia wieczorem wszedłem do domu Kultury" w Maisons-Laffitte, wróciły do mnie wspomnienia wcześniejszych wizyt i spotkań z Jerzym Giedroyciem. Ale obecna sytuacja była podwójnie niezwykła. Na wyraźną prośbę Redaktora miałem go wprowadzić głębiej w świat Internetu, ponadto przygotować go do "czatu". Podczas trzygodzinnego spotkania z gospodarzami (w rozmowie aktywnie uczestniczyła także Zofia Hertz), byłem zaskoczony ich niezwykłą otwartością wobec nowego medium. Redaktor zapytał wręcz, a pytanie to powtórzył też dwa dni później, czy gdyby mu już sił nie starczyło na redagowanie "Kultury" w postaci papierowej, to czy mógłby kilka najważniejszych rubryk prezentować w serwisie internetowym. (...)
W piątek 11 sierpnia odbyło się - to historyczne już dzisiaj - półtoragodzinne spotkanie Jerzego Giedroycia z internautami. Jak się niestety okazało było to jego ostatnie publiczne wystąpienie, a właściwie rozpisany na głosy wywiad. (...) Był również zainteresowany innymi pytaniami, których w sumie napłynęło ponad pięćset. Po odrzuceniu tych powtarzających się, pozdrowień lub banalnych, typu "ile Pan ma lat?" wybrałem ponad trzysta i wysłałem do Maisons-Laffitte. 25 sierpnia Redaktor napisał, że wiele pytań jest interesujących, i że postara się na nie odpowiedzieć. Już nie zdążył".

Zdjęcie w treści artykułu

Czat - zapis
Andrzej_Grabowski: Rozpoczynamy. Panie Redaktorze, co Pana skłoniło do udziału w takim niezwykłym wydarzeniu zwanym czatem?
Jerzy_Giedroyc: Skłoniła mnie przede wszystkim chęć nawiązania kontaktu z słuchaczami, do których normalnie „Kultura” nie dociera.
Janusz_Szczepański: Czy może nam Pan Redaktor wytłumaczyć dlaczego nie zdecydował się przyjechać do Polski mimo odzyskania przez nas niepodległości. W kraju narosło na ten temat wiele mitów.
Jerzy_Giedroyc: Nie przyjeżdżałem do Polski przede wszystkim z wielu względów, przede wszystkim dlatego, że uważam, że moja działalność na emigracji jest skuteczniejsza, a jadąc do Polski byłbym narażony na rozgrywki personalno-partyjne, które praktycznie paraliżowałyby moją działalność.
kajtek: ośmielę się powiedzieć, że jak dotychczas jest pan pierwszym człowiekiem czatującym mającym tak sędziwy wiek. Przede wszystkim gratulacje i życzenia dalszego zdrowia. Czy sądzi pan, że wiek jest barierą stawianą Internetowi, czy nie?
Jerzy_Giedroyc: Myślę, że na pewno nie jest żadną barierą.
bernal: to pytanie chyba będzie dziś królowało: Co sądzi Pan o procesach lustracyjnych p.p.Walesy i Kwasniewskiego? Wszystkiego najlepszego z okazji niedawnych urodzin.To dla mnie ogromny zaszczyt, że mogę z Panem choć przez Internet zamienić parę słów. Pozdrawiam.
Jerzy_Giedroyc: Sprawa lustracyjna wobec prezydenta Kwaśniewskiego i Lecha Wałęsy jest jednym z największych skandali, które kompromitują nas w opinii światowej. Nie znam innego podobnego precedensu.
Feministka: Pani Zofia Hertz zawsze jest jakoś tak w cieniu Pana. Dlaczego tak się dzieje?
Jerzy_Giedroyc: Zosia Hertz, której rola w Kulturze jest ogromna, jest suflerem. Wszystkie takie szare eminencje znajdują się w cieniu.
Palacz: Pali Pan mnóstwo papierosów. Bez żadnych konsekwencji? A jak u Pana z alkoholem?
Jerzy_Giedroyc: Z alkoholem jest umiarkowanie, lubię whisky, ale z powodów zdrowotnych muszę się ograniczać. W moim przekonaniu nikotyna nie powoduje tak ciężkich chorób jak to propaganda podaje.
stonoga: Jesteśmy już jedną nogą w Unii Europejskiej. A Pana stosunek do wizji wspólnej Europy? Mamy dalej iść czy trzeba się jeszcze zastanowić?
Jerzy_Giedroyc: W moim przekonaniu powinniśmy konsekwentnie iść do Europy. Problem jest w tym, że Polska musi się zdecydować, czy ma być częścią składową Europy, czy ma reprezentować interesy amerykańskie, co jej się często zarzuca. Tu jest kwestia wyboru.
jgl: Jak się Pan czuje, odpowiadając na pytania ludzi, którzy pozostają dla pana całkowicie anonimowi?
Jerzy_Giedroyc: Trochę dziwnie, dlatego że prowadzę szeroką korespondencję i zawsze to jest korespondencja z ludźmi których znam lub z którymi mam coś do załatwienia. Rozmowa ta jest dla mnie nowym doświadczeniem.
qapiSTxxl: listy którego ze swoich licznych korespondentów otwierał pan najchętniej?
Jerzy_Giedroyc: W pierwszym rzędzie listy Mieroszewskiego, który był moim najbliższym współpracownikiem i przyjacielem.
Krzysztof: Dlaczego nie przyjął Pan orderu Orła Białego?
Jerzy_Giedroyc: Nie przyjąłem po prostu dlatego, że trzymam się zasady nieprzyjmowania odznaczeń państwowych polskich. Tę zasadę miałem też przed wojną. Wyjątkiem był tzw. guzik - odznaczenie za dziesięciolecie pracy państwowej. A propos odznaczeń to miałem zabawne wydarzenie. Pracowałem w biurze prasowym Rady Ministrów. W oczekiwaniu zakończenia posiedzenia, bawiliśmy się, obcięliśmy wszystkie guziki Konradowi Wrzosowi, redaktorowi IKC. Mnie wypadł duży kościany guzik od kalesonów. Następnego dnia było przyjęcie w ambasadzie francuskiej u Larocha i ten guzik wpiąłem do marynarki. Witold Wehr, który był szefem protokołu, niespokojnie mnie oglądał. Zapytał nieśmiało, co to za odznaczenie. Gdy mu opowiedziałem, uznał to za rzecz niepoważną. Odpowiedziałem, że bynajmniej, bo to odznaczenie dla ludzi, którzy pracują dla państwa i mają z tego guzik.
Kamila: W Pana życiu zawsze kręcą się psy. Pamięta Pan najzabawniejszą historię jaka się z którymś wydarzyła?
Jerzy_Giedroyc: U nas w Lafficie jest tradycja hodowania cockerów. Po wojnie przyjechał szczeniak w bombowcu z Bliskiego Wschodu. Do tego psa byliśmy bardzo przyzwyczajeni. Następne były też cockerami. O ile pierwszy był łagodny i przyjazny, następne były dosyć nerwowe. Niektóre nawet gryzły. Jeden z przyjaciół powiedział, że trzeba takiego uśpić. Uważałem to za rzecz zbrodniczą. Z krwawiącą ręką walczyłem wtedy o życie o psa.
Olek_F.: Jestem uczniem liceum ukraińskiego w Białym Borze. Chciałbym podziękować Panu za duchowe i finansowe wsparcie budowy internatu dla młodzieży ukraińskiej i jednocześnie zapytać, jak widzi Pan przyszłość stosunków polsko-ukraińskich i czy, Pana zdaniem, dojdzie do pojednania polsko - ukraińskiego na wzór pojednania polsko - niemieckiego?
Jerzy_Giedroyc: Jestem przekonany, że do tego musi dojść we wspólnym interesie. Postępuje z wielkim trudem, bo w społeczeństwie jest pamięć rzezi na Wołyniu. To musi minąć. Np. weźmy przykład Niemiec. Morze krwi było znacznie większe, a jednak doszło do zaakceptowania współpracy z Niemcami. Dlaczego nie może to nastąpić z Ukraińcami? To względy psychologiczne. Polacy mają kompleks niższości wobec Zachodu i kompleks wyższości do Wschodu i to utrudnia uregulowanie tych stosunków.
arbre: Co Pan uważa za największą różnicę między sposobem, w jaki politykę uprawia się dziś i tym, jak ją uprawiano w przeszłości, którą Pan jeszcze pamięta, np. przed wojną?
Jerzy_Giedroyc: Jeśli idzie o polską politykę to obserwuję jej kolosalną degradację. Walki partyjne w Polsce nie były nowością. Miało to miejsce i przed wojną, ale było to w innej formie. Dzisiaj dominuje zwykłe chamstwo, które jest nie do zniesienia. To kwestia złych obyczajów i złego wychowania.
Figa: Z czołobitną podzięką, że pomógł nam Pan tutaj przetrwać kilkadziesiąt lat. Ale jaką rolę widzi Pan dla Kultury teraz?
Jerzy_Giedroyc: Najważniejszą rolą w moim przekonaniu jest formowanie polskiej polityki zagranicznej, specjalnie polityki wschodniej, która ciągle w Polsce nie jest sprecyzowana. Także wytykanie błędów i niedociągnięć, które mogę komentować nie będąc związany z żadną partią czy organizacją.
qapiSTxxl: proszę wymienić przynajmniej trzy cechy, które urzekły Pana w Basi, żonie Andrzeja Bobkowskiego
Jerzy_Giedroyc: To trudno sformułować. Ceniłem ją bardzo za duże przywiązanie do Andrzeja i opiekę, kiedy zapadł na raka. Poza tym pilnowała pamięci o nim. Pilnowała dorobku i spadku literackiego po nim bardzo skwapliwie. Opiekowała się bardzo rodziną Bobkowskiego w Polsce dużym kosztem osobistym.
Krzysztof71: Niewiele wiem o Panu, a tu taki szum wokół tego czata. Gdyby Pan miał siebie scharakteryzować w jednym zdaniu, to jakie ono by było?
Jerzy_Giedroyc: To trudna odpowiedź. Cechą najbardziej charakterystyczną u mnie to upór. No, i powiedziałbym usposobienia apokaliptyczne. Jeśli są katastrofy to mam okres senności, a dopiero po kilku godzinach zaczynam mieć pomysły jak należy reagować. Katastrofy mnie dopingują.
rypka_opiatofa: A ja, tak jak Mrożka, pytam Pana o największe świństwo w życiu, które Pan uczynił.
Jerzy_Giedroyc: Jeżeli mam sobie coś do wyrzucenia, to to, że poświęciłem swoje życie osobiste i ludzi mi bliskich dla działalności politycznej.
Kokiet: Poświęcił się Pan ideom, a jak u Pana było w życiu z kobietami?
Jerzy_Giedroyc: Zawsze bardzo ceniłem współpracę z kobietami. Byłem zdania, że w Polsce są elementem najbardziej wartościowym, bardziej wartościowym od mężczyzn. Są konsekwentne, inteligentne i zdolne do poświęceń. Nie wyobrażam sobie działalności politycznej bez udziału kobiet. Przed wojną taką rolę, którą dziś odgrywa Zofia Hertz, odgrywała Maria Prądzyńska. Teraz jest Zosia Hertz, bez której nie wyobrażam sobie działalności Kultury.
komarek: Czy dzisiaj, na polskiej scenie politycznej, jest osoba, wobec której mógłby Pan użyć określenia „mąż stanu”
Jerzy_Giedroyc: Nie, takiej osoby niestety nie widzę.
z.t: Szanowny Panie - jak Pan myśli czy dojdzie do takiej sytuacji , że kiedyś nasze elity z lewej i prawej strony skorzystają z Pana rad jak układać sobie stosunki ze Wschodem?
Jerzy_Giedroyc: Tu jestem optymistą. Myślę, że moje postulaty jeśli idzie o politykę wschodnią znajdują coraz większe zrozumienie w sferach politycznych jakie by one nie były. Ważne jest by były one zrozumiałe i zaakceptowane przez społeczeństwo. Koncepcje jagiellońska i polityka Marszałka Piłsudskiego były odbierane jako przejaw polskiego imperializmu. Jedyną rzeczą pozytywną jest to, że społeczeństwo zaakceptowało wschodnie granice i nikt nie myśli o inkorporacji Lwowa i Wilna. To może największy sukces naszej polityki.
rebusik: Czy może Pan wyjaśnić wątpliwości z pisownią Pańskiego nazwiska? Mam na myśli ostatnią literę.
Jerzy_Giedroyc: Sprawa skomplikowana. Właściwie pisze się c albo ć. W papierach emigracyjnych mam napisane c, więc dlatego taką pisownię zachowałem. Jest wiele wariantów pisowni mojego nazwiska.
Poeta: Czasem Pańskie komentarze do nadsyłanych do „Kultury” utworów są bardzo brutalne. Nie obawia się Pan, że podcina nam Pan skrzydła?
Jerzy_Giedroyc: Nie przypuszczam. O ile bardzo cenię polską poezję, która przeżywa swój renesans, to w prozie panuje w ogóle grafomania. Nie ma osoby, która by nie pisała wierszy. W wojsku wszyscy pisali wiersze. Redaktor „Orła Białego" Poniatowski był osobą najbardziej zapracowaną w redakcji.
Krzysztof.: Jaka postać młodego pokolenia wśród polskich twórców zasługuje Pana zdaniem na uwagę?
Jerzy_Giedroyc: Trudno mi odpowiedzieć, bo moja znajomość kończy się na Różewiczu, Miłoszu i Gałczyńskim.
młoda_redaktorka: Co jest najważniejsze, aby zostać naprawdę dobrym Redaktorem?
Jerzy_Giedroyc: Przypuszczam, że rzeczą najważniejszą jest by redaktor pisma nie pisał w swoim piśmie. Redaktor jest reżyserem. Rzadko reżyserzy są dobrymi aktorami.
Syme: Gombrowicz w „Dzienniku” twierdzi, ze polska powinna sie stać niepowtarzalną częścią składową Europy, a nie wtapiać sie w nią. Czy Pan sie zgadza sie z tym zdaniem?
Jerzy_Giedroyc: Tak, uważam, że ma rację.
Politruk: Co sądzi Pan o działalności Radia Maryja i o. Rydzyka?
Jerzy_Giedroyc: Uważam tę działalność za najbardziej szkodliwą. To utrzymywanie polskiego katolicyzmu na poziomie najbardziej prymitywnym. np. propagowanie antysemityzmu.
2marek: Jak ocenia Pan Rządy AWS-u z premierem Buzkiem na czele?
Jerzy_Giedroyc: Również najbardziej krytycznie. Nie mieliśmy dobrych rządów po odzyskaniu niepodległości, ale rząd AWS uważam za jeden z najgorszych.
Pan_Tadeusz: Jest Pan chyba antyklerykałem, a może się mylę?
Jerzy_Giedroyc: Nie, uważam się za katolika, ale krytycznie podchodzę do działalności politycznej Kościoła, która w wielu wypadkach jest szkodliwa dla interesu państwa polskiego.
Ciepły: Jaki jest Pana stosunek do homoseksualizmu. Czy mamy prawo zawierać małżeństwa?
Jerzy_Giedroyc: Jestem temu jak najbardziej przeciwny ze względów społecznych, jest to nienormalne.
Mrożkoman: Sławomir wymienił Pana, jako jeden z jego największych autorytetów. A Pan co o nim sądzi?
Jerzy_Giedroyc: Mrożka niezmiernie wysoko cenię przede wszystkim za poczucie, jakby to powiedzieć, chłodnego humoru. Ale kreowanie go na autorytet wydaje mi się lekką przesadą.
wars: Co Pan sadzi o liberałach i politykach partii UW z Balcerowiczem i Mazowieckim na czele?
Jerzy_Giedroyc: Odnoszę się z dużym krytycyzmem. Mazowieckiemu mam za złe grubą kreskę, która spowodowała cały ten cyrk z lustracjami. Balerowicz nie docenia dwóch rzeczy: zagadnień socjalnych i zagadnień nauki. Powinien brać przykład z Finlandii, która rozwój gospodarczy zawdzięcza rozwojowi nauki. (…)
Marianna: Niech Pan zdradzi, jak to jest, gdy ma się już tyle lat co Pan?
Jerzy_Giedroyc: Nie najlepiej, dlatego że w tym wieku człowiek czuje się coraz bardziej samotnym - ludzie, których się znało umierają. A więc poczucie osamotnienia. (…)
Gazeta Wyborcza w Białymstoku: Jak Pan ocenia sytuację mniejszości białoruskiej w Polsce i kondycję Uniwersytetu w Białymstoku?
Jerzy_Giedroyc: Uważam, że prowadzimy jak najgorszą politykę w stosunku do mniejszości białoruskiej. To przynosi nam szkody. Uniwersytet w Białymstoku to sukces. Moją nadzieją jest stworzenie katedry kultury i historii białoruskiej, która może odegrać rolę Piemontu myśli niepodległościowej i narodowej białoruskiej. (…)
katsa: Oprócz Paryża istniał w Londynie inny ośrodek emigracyjny skupiony wokół myśli endeckiej (np. Wasiutyński). Czy pomiędzy np. „Myślą Polską” a „Kulturą” była jakaś wspołpraca?
Jerzy_Giedroyc: Nie. Nie było. Jeśli jest jakiś kierunek, z którym nie widzę możliwości kompromisu to myśl endecka. Są wyjątki np. Wojciech Wasiutyński - można było go do wielu rzeczy przekonać.
Piotr.: szanowny Panie cały czas zadają Panu pytania dotyczące polityki, a ja pragnę zapytać pana czy był Pan kiedyś w swoim życiu normalnie zakochany, czy był pan gotów poświecić dla tej Miłości wszystko co pan miał, czym pan był, czy nie było takiego momentu w Pana życiu, czy zmieniłby Pan coś, co dotyczy uczuć w swoim życiu - czy może nie.
Jerzy_Giedroyc: Nie. Jestem zwierzęciem politycznym i nie wyobrażam sobie bym mógł z tego zrezygnować ze względów uczuciowych. Gdybym miał zaczynać swoje życie na nowo to myślę, że niewiele odbiegałoby od tego, które miałem. Jedną zasadę, którą przestrzega Kościół katolicki, uważam za słuszną - to celibat.
ZBYCH: Dobry rzemieślnik powinien myśleć o następcach i kontynuacji tradycji, kogo mógłby Pan wskazać jak spadkobiercę i kontynuatora?
Jerzy_Giedroyc: Takiego następcy nie widzę. Pismo tego typu jak „Kultura”, jest pismem jednego człowieka. Można kontynuować dziennik i to jest normalne. Periodyk, który zajmuje się sprawami ogólnymi, to dzieło jednego człowieka. Np. z chwilą śmierci Grydzewskiego kontynuowanie wydawania Wiadomości” było nieudane.
Historyk: Uwielbiam malarstwo Czapskiego. Pan z nim obcował przez lata. Jaki on był na co dzień?
Jerzy_Giedroyc: Wyjątkowy pod każdym względem. Był on dla mnie najbliższym z ludzi. Jego strata była może największą po śmierci Mieroszewskiego. Chciałbym zrealizować wydanie jego dzienników. Uważam, że są na poziomie Norwidowskim.
Anna26: Zaimponował mi Pan. Myślałam, że jest Pan starym zgredem, takie papu kaku. A tu pełna trzeźwość umysłu. Czym Pan się żywi, że zachowuje Pan taką jasność umysłu?
Henryk_Giedroyc: Wszystko czego nie powinien.
Jerzy_Giedroyc: Zupełnie się z nim zgadzam, jem wszystko czego nie powinienem.
Zofia Hertz: Lubi jeść wszystko, czego mu nie wolno.
Jerzy_Giedroyc: Lubię kuchnię litewsko-rosyjską; kuchnia dosyć ciężka, ale w moim przekonaniu najlepsza, z kołdunami na czele.
Andrzej_Grabowski: Dziękujemy Panu Panie Redaktorze za spotkanie z Internautami. Dostajemy pytania kiedy następne, jeszcze dłuższe spotkanie?
Jerzy_Giedroyc: Jestem wdzięczy za tę rozmowę. Była dla mnie ciekawym eksperymentem. Nie wiem kiedy będzie następne spotkanie, ale nie wybieram się umierać.
Andrzej_Grabowski: Pan Redaktor wypowie jeszcze swoje przesłanie
Jerzy_Giedroyc: Tak się składa, że praca dla Polski, której ostatecznie poświęciłem swoje życie, jest pracą niewdzięczną. To jest los wszystkich, np. uznanie przez Marszałka Piłsudskiego „Pierwszej Brygady” za najdumniejszą pieśń. I coś w tym jest. Będę pochowany w Maisons-Laffitte i zastrzegam, żeby moje zwłoki nie były przenoszone do Polski. (…)
Andrzej_Grabowski: Dziękuję wszystkim jeszcze raz i pozdrawiam z Maisons-Laffitte. Dla mnie to było niezwykłe przeżycie.

 

RETOUR VERS LE HAUT DE LA PAGE »